Restaurant Dante

Ga naar de inhoud

Hoofdmenu

Dante wie ?

 

Dante Alighieri (1265-1321)
Schrijver, dichter en moraalfilosoof


Een van de beroemdste schrijvers en moralisten uit de Middeleeuwen was de Italiaanse dichter en filosoof Dante Alighieri (1265-1321). Hij is vooral beroemd geworden vanwege zijn werk La Divina Commedia (De goddelijke komedie, 1307-1321) een onvoltooid meesterwerk waarin hij alle kennis van zijn tijd over filosofie, economie en andere wetenschappen verwerkte. Dit boek ging over het hiernamaals en staat letterlijk ‘te boek’ als een van de hoogtepunten uit de mondiale literatuur. Wie was Dante Alighieri?

Dante Alighiere zag het levenslicht in mei of juni 1265 in Florence. Zijn vader behoorde tot de lagere adel, zijn moeder kwam uit een familie van gegoede landeigenaars. Dantes moeder stierf toen hijzelf nog heel jong was.
In het begin van de jaren 1270 begon de jonge Dante met school. Hij leerde in de periode 1270-1295 vakken als grammatica, retorica, letterkunde, filosofie en theologie. Hij maakte in deze tijd kennis met tal van schrijvers, filosofen, theologen en poëten. Onder wie Aristoteles, Virgilius, Cicero, Boëthius, Bonaventura, Augustinus, Thomas van Aquino en Averroës. Met name Aristoteles zou grote invloed op Dante hebben.

Op relationeel gebied was door Dantes familie bepaald dat hij zou worden uitgehuwelijkt. Op 9 februari 1277, Dante Alighieri was toen nog maar 11, werd zijn verloving geregistreerd met de 10-jarige Gemma Donati, de dochter van een familievriend. Ze huwden in 1285. Maar eigenlijk was Dante verliefd op een meisje dat hij al sinds zijn negende jaar kende, namelijk Beatrice Portinari. Zijn verhouding met Beatrice bleef ‘hoffelijk’, een verliefdheid op afstand. Toen Beatrice in 1290 plotseling overleed, begon Dante met het schrijven aan Vita Nuova (Het nieuwe leven) dat hij vermoedelijk in 1295 afrondde en waarin hij gedetailleerd zijn liefde voor Beatrice uit de doeken deed.

Dante had korte tijd een aantal functies als politicus. Hij zat in enkele politieke raden, was regelmatig afgezant namens de stad Florence en ook zat hij korte tijd in het stadsbestuur. Maar in die tijd woedde in Florence de Investituurstrijd, waarbij de keizer van het Heilige Roomse Rijk en de paus om de macht streden. In Florence keerden de Ghibellijnen zich tegen de paus en steunden de keizer (met name sinds Hendrik IV en diens gang naar Canossa), terwijl de Welfen de paus steunden. Dante behoorde tot de Welfen, maar die groep bestond sinds 1289 uit twee facties: de witte, burgerlijke Welfen en de zwarte, aristocratische factie. In 1302 wonnen de zwarte Welfen het conflict in Florence en werd Dante, die tot de witte Welfen behoorde, door hen levenslang uit de stad verbannen. Tijdens zijn verbanning staakte Dante al zijn politieke activiteiten, reisde hij rond en begon aan het schrijven van La Divina Commedia.

La Divina Commedia wordt beschouwd als een van de grootste schrijfprestaties aller tijden. In de wereldliteratuur doet Dantes meesterwerk niet onder voor pareltjes als Odyssee, Faust, Don Quichot of Macbeth.

Tussen 1310 en 1314 werkte Dante aan een politiek-filosofisch traktaat, De Monarchia. Hierin ging hij in op de Investituurstrijd. Dante bepleitte een strikte scheiding tussen de wereldlijke en geestelijke macht. In dit geschrift stelde Dante onder meer dat de Rooms-Katholieke Kerk haar beroep op de Donatio Constantini de wereldlijke macht onterecht had opgeëist. Dante twijfelde niet aan de authenticiteit van de Donatio Constantini, maar wees de kerkelijke machtsclaim met juridische argumenten af.

Met zijn werken, vooral met La Divinia Commedia, inspireerde Dante Alighieri tal van dichters, schrijvers, filosofen en intellectuelen, onder wie de beroemde Engelse schrijvers Geoffrey Chaucer (ca.1343-1400) en William Blake (1757-1827). Later beïnvloedde hij onder meer de dichter-filosoof Thomas Stearns Eliot (1888-1965) en de Amerikaanse dichter Ezra Pound (1885-1972).

Terug naar de inhoud | Terug naar het hoofdmenu